تخمین140هزاربیمار روانپزشکی در زاهدان
18 ساله بود و خودش می دانست که دچار مشکلات روحی شده است. دلش میخواست به تفریح یا مسافرت برود تا از این خمودگی نجات پیدا کند. چند بار هم این پیشنهاد را با والدینش مطرح کرد ولی آن ها به دلیل شرایط اقتصادی، مسافرت را ضروری نمی دانستند تا این که «هاله» دچار حمله عصبی شد. پس از آن که او را به بیمارستان منتقل کردند مشخص شد از موضوعی رنج می برد و به نوعی گرفتار افسردگی شده است. پزشکان از والدین او خواستند تا هاله را نزد روان شناس و روانپزشک ببرند و درمان های لازم را دریافت کند. او به روانپزشک مراجعه و داروهای لازم را دریافت کرد و با راهنمایی وی با یک روانشناس آشنا شد و در 10 جلسه درمان و صحبت با او و مشاوره شرایط روحی اش بهبود یافت. اختلالات روان پزشکی از جمله بیماری های شایع در جامعه محسوب می شود و ممکن است افراد زیادی به آن دچار باشند اما به دلیل بی توجهی و پرداختن به دیگر دغدغه ها متوجه این بیماری نمی شوند. از میان این اختلالات می توان به افسردگی اشاره کرد که اغلب افراد در دوره ای از زندگی با آن دست و پنجه نرم کرده اند. بیماری ها و اختلالات روانپزشکی هم مانند دیگر بیماری ها نیاز به شناسایی، تشخیص و درمان دارد تا فرد بتواند با سلامت کامل به زندگی خود ادامه دهد. به همین دلیل ضروری است افراد با علایم برخی از این بیماری ها آشنا شوند و در صورت ابتلا به آن درمان های لازم را طی کنند.
23 درصد افراد بالای 30 سال مشکلات روان پزشکی دارند
مدیر گروه بیماری های غیر واگیر دانشگاه علوم پزشکی زاهدان به خبرنگار ما می گوید: در حوزه این دانشگاه حدود 12 هزار نفر دارای اختلالات روانپزشکی شناسایی شده اند که از این تعداد پنج هزار نفر که بیشتر هم زنان هستند از افسردگی رنج میبرند و بر این اساس شایع ترین اختلال روانپزشکی، افسردگی است.دکتر «مجید سرتیپی» می افزاید: بر اساس برآوردهای وزارت بهداشت 23 درصد افراد بالای 30 سال در جامعه به نحوی دچار مشکلات روان پزشکی هستند که ممکن است خفیف یا شدید باشد. علاوه بر افسردگی، اختلال اضطراب و اختلال سایکوتیک مانند اسکیزوفرنی شایع ترین اختلال های روانپزشکی در استان است و سردسته بیماری های روانپزشکی محسوب میشود.وی اظهار می کند: بر اساس برآوردهای وزارت بهداشت در زاهدان با جمعیت 600 هزار نفر حدود 140 هزار نفر به بیماری های روانپزشکی مبتلا هستند که تعداد کمی از آن ها شناسایی شده اند.
افسردگی شایع ترین بیماری روانپزشکی
وی درباره افسردگی، بیان می کند: برای تشخیص این بیماری معیارهایی در نظر گرفته می شود مانند تغییر رفتار خواب (کم خوابی و پرخوابی)، تغییر اشتها (کم اشتها، پراشتها)، گوشه گیری، کاهش امید به زندگی و رفتارهای منفی که در افراد بروز پیدا می کند و بر اساس این معیارها روانپزشک بیماری را تشخیص می دهد و می توان گفت فرد افسرده و با چه شدتی است.وی خاطرنشان می کند: این بیماری در زنان بیشتر است زیرا جامعه ما مردسالار است و سطح سواد بانوان کمتر از مردان است، کمتر در اجتماع وارد می شوند و بیشتر در منزل هستند و این می تواند به افسردگی منجر شود.وی ادامه می دهد: در اختلال اضطراب افراد در شرایط خاصی دچار اضطراب می شوند که معیارهایی برای تشخیص آن وجود دارد و پس از تشخیص می توان به راحتی درمان کرد ولی باید شناسایی شوند که در شناسایی مشکل داریم.وی اظهار می کند: اختلالات سایکوتیک، شدیدترین نوع اختلالات روانپزشکی است که می تواند از تغییر رفتار مختصر تا تغییرات شدید رفتاری مانند توهم و بدبینی شدید در بیمار ایجاد شود و طیف آن گسترده است که نیاز به مداخله روان پزشکی و تشخیص و درمان دارد.
خودمراقبتی مهم ترین راهکار است
مدیرگروه بیماری های غیرواگیر دانشگاه علوم پزشکی زاهدان خاطرنشان می کند: مهم ترین توصیه، خودمراقبتی است و کسانی که خودمراقبتی بهتری دارند از حال بهتری برخوردار هستند. علاوه بر آن به افراد توصیه می شود به مراکز سلامت روان مراجعه کنند تا وضعیت آن ها بررسی شود. مردم مشکلات روانشناختی و روانپزشکی را جدی بگیرند و مراجعه کنند و آن را انگ ندانند، بیماری های روانشناختی و روانپزشکی را مانند بیماری های جسمی بدانند و برای درمان آن اقدام کنند.
مشاوره رایگان
وی می گوید: در مراکز جامع سلامت، روانشناسان بالینی داریم که به صورت رایگان مشاوره و آموزش میدهند. خدماتی در این زمینه به بیماران در مراکز جامع سلامت ارائه می شود که شامل غربالگری و شناسایی اختلالات روانپزشکی، افسردگی، اضطراب و بیماری های سایکوتیک در جمعیت تحت پوشش است. مشاوره و توانمندسازی افرادی که غربالگری آن ها ثبت شده است و به نحوی یکی از این مشکلات را دارند مشاوره و درمان افراد آسیب دیده در کودک آزاری و همسر آزاری از دیگر خدمات است.وی می افزاید: آموزش های روان شناختی برای بیماران افسرده و اضطرابی با فعال سازی رفتار و روش های آرام سازی انجام می شود. آموزش مهارت های زندگی مانند کنترل خشم، مدیریت استرس، تفکر خلاق، روابط میان فردی و... که به جمعیت 14 تا 60 سال ارائه می شود، آموزش مهارت های فرزند پروری به والدین کودکان دو تا 12 سال و آموزش و توانمند سازی زنان برای پیشگیری از خشونت خانگی هم نمونه دیگر مراقبت هاست.
شناسایی ۱۲ هزار بیمار
وی تصریح می کند: 23 درصد جمعیت مشکل روانپزشکی دارند و در حوزه علوم پزشکی فقط 12 هزار نفر شناسایی شده اند که به همه آن ها نرسیدیم بنابراین ما هنوز به هدف خود دست نیافتیم و با آن فاصله داریم که یکی از دلایل آن این است که مردم کمتر مراجعه می کنند و به این بیماری ها کمتر اهمیت می دهند. وی بیان می کند: بسیاری از بیماری های جسمی به روان برمی گردد و اگر بخش روان شناختی را حل کنیم ممکن است بسیاری از مشکلات جسمی هم رفع شود. در خود مراقبتی ما باید به مردم آموزش دهیم که چگونه از خود مراقبت کنند چون این بیماری ها کمتر عینی و بیشتر ذهنی است، مهم ترین قسمت خود مراقبتی مراجعه و درخواست آموزش از مشاوران و روانپزشکان است.